Compliance to dziś jeden z fundamentów bezpiecznego prowadzenia biznesu. Oznacza zgodność działań firmy z obowiązującymi przepisami prawa, regulacjami branżowymi oraz wewnętrznymi standardami etycznymi.
W Polsce – gdzie regulacje takie jak AML czy RODO są coraz bardziej złożone, a nadzór KNF i GIIF coraz surowszy – zrozumienie, co to jest compliance i jak działa w praktyce, przestaje być domeną tylko dużych korporacji. To wiedza niezbędna także dla MŚP, fin-tech’ów, firm leasingowych czy e-commerce.
W tym przewodniku wyjaśnimy:
- co to jest compliance,
- jakie są jego rodzaje,
- czym różni się AML od KYC,
- jak compliance wygląda w codziennej pracy firmy.
Z perspektywy Vercly działania compliance wcale nie muszą być skomplikowane. Dzięki automatyzacji można je wdrożyć pewnie, szybko i bez przeciążania zespołów. Sprawdź szczegóły poniżej!
Co to jest compliance? Podstawowa definicja
Compliance (z ang. zgodność) oznacza systemowe działania, które mają zapewnić, że firma działa zgodnie z prawem, spełnia regulacje branżowe, przestrzega wewnętrznych procedur i standardów etycznych.
W praktyce compliance to nie jeden dokument, ale cały ekosystem procesów, który obejmuje m.in.:
- przeciwdziałanie praniu pieniędzy (AML),
- identyfikację i weryfikację klientów oraz kontrahentów (KYC, KYB),
- ochronę danych osobowych (RODO, GDPR),
- zarządzanie ryzykiem sankcyjnym,
- dokumentowanie decyzji i procesów pod kontrolę regulatora.
W polskich realiach compliance pełni rolę „systemu bezpieczeństwa” – chroni firmy przed karami finansowymi, odpowiedzialnością zarządu i utratą reputacji.
Compliance nie jest jednak pojęciem jednorodnym. W zależności od profilu działalności firmy obejmuje różne obszary
Compliance prawny
Dotyczy zgodności z ustawami i regulacjami krajowymi oraz unijnymi – m.in. ustawą AML, RODO czy przepisami sektorowymi. Brak zgodności może skutkować karami nakładanymi przez Komisja Nadzoru Finansowego lub Generalny Inspektor Informacji Finansowej.
Compliance AML / KYC
Obowiązkowe dla instytucji finansowych i wielu firm niefinansowych. Obejmuje identyfikację klienta i kontrahenta, weryfikację beneficjentów rzeczywistych (UBO), sprawdzanie list sankcyjnych i PEP, ocenę ryzyka relacji biznesowej.
Compliance IT i cyberbezpieczeństwo
W 2025 i 2026 roku kluczowe są regulacje takie jak NIS2, DORA czy AI Act. Obejmują odporność systemów, bezpieczeństwo danych i ciągłość działania.
Compliance etyczne
Dotyczy kultury organizacyjnej: kodeksów etycznych, przeciwdziałania konfliktom interesów i korupcji.
| Rodzaj compliance | Najważniejsze regulacje (PL / UE) | Ryzyko braku zgodności w organizacji |
| Dot. regulacji prawnych | AML, RODO | Kary finansowe, odpowiedzialność zarządu |
| AML / KYC | 6. Dyrektywa AMLD , listy sankcyjne OFAC/UE | Pranie pieniędzy, finansowanie terroryzmu |
| IT / cyberbezpieczeństwo | NIS2, DORA, AI Act | Ataki hakerskie, przerwy operacyjne |
| Dot. zgodności etycznej | Kodeksy wewnętrzne organizacji | Utrata reputacji, konflikty |
AML i KYC: czym się różnią?
AML i KYC często mylone, ale pełnią różne role.
KYC (Know Your Customer) to proces identyfikacji i weryfikacji klienta/kontrahenta na starcie relacji biznesowej. Obejmuje: potwierdzenie danych z KRS/CRBR, ustalenie UBO (beneficjentów rzeczywistych), sprawdzenie PEP i list sankcyjnych. To fundament, ale nie całość.
AML (Anti-Money Laundering) jest szerszy. Obejmuje KYC plus: ocenę ryzyka, ciągły monitoring transakcji, analizę podejrzanych aktywności i raportowanie do GIIF. Bez solidnego KYC, AML nie zadziała. W Polsce jest to obowiązkowe dla banków, fintechów i wielu MŚP (ustawa AML).
Czy wiesz, że w 2024 KNF nałożyła kary za ponad 50 mln zł za braki w AML?
Dlaczego compliance jest tak istotny dla firm w Polsce?
Brak compliance to dziś realne ryzyko biznesowe. Wystarczy spojrzeć na przypadki kar za naruszenie sankcji czy obowiązków AML, które sięgają dziesiątek milionów złotych. Przykłady z rynku pokazują, że regulatorzy egzekwują przepisy, a nie tylko je deklarują.
W 2023–2024 GIIF zgłosił 1,2 tys. podejrzanych transakcji, a kary sięgnęły milionów.
Z drugiej strony dobrze wdrożone compliance:
- skraca onboarding klientów i kontrahentów,
- ogranicza błędy manualne,
- porządkuje dokumentację na wypadek kontroli,
- zwiększa wiarygodność firmy wobec partnerów i inwestorów.
Compliance w praktyce. Jak działa na co dzień?
Wyobraźmy sobie firmę leasingową lub fintech:
| Bez automatyzacji | Z automatyzacją compliance od Vercly |
| ręczne sprawdzanie KRS, CRBR, list sankcyjnych | jedno miejsce do weryfikacji kontrahenta |
| rozproszone źródła danych | dane z ponad 110 rejestrów i list w czasie rzeczywistym |
| duże ryzyko pomyłki i brak spójnej dokumentacji | gotowy ślad audytowy pod kontrolę KNF lub GIIF |
| brak konieczności angażowania IT |
Compliance przestaje być blokadą. Staje się sprawnym procesem operacyjnym.
Kim jest Chief Compliance Officer (CCO)?
Chief Compliance Officer to osoba odpowiedzialna za nadzór nad systemem compliance w organizacji. Taka osoba wdraża procedury, monitoruje zmiany regulacyjne, odpowiada na kontrole i audyty.
W dużych instytucjach to rola obowiązkowa. W mniejszych firmach często łączona z innymi funkcjami lub wspierana zewnętrznie – narzędziami i ekspertami. We współczesnych realiach firmy, które automatyzują compliance, działają szybciej i spokojniej. Te, które odkładają temat – ryzykują znacznie więcej niż tylko karę finansową.
FAQ – najczęściej zadawane pytania o compliance
1. Compliance – co to jest?
To system zapewniający zgodność działań firmy z prawem, regulacjami i standardami etycznymi.
2. Compliance po polsku – jak to rozumieć?
Jako „zgodność” i „przestrzeganie zasad” w działalności biznesowej.
3. Czym różni się AML od KYC?
KYC to identyfikacja klienta, AML to szerszy system przeciwdziałania praniu pieniędzy.
4. Czy compliance dotyczy tylko banków?
Nie. Coraz częściej obejmuje też MŚP, leasing, fintech, e-commerce i spółki handlowe.
5. Jak Vercly wspiera compliance?
Automatyzuje procesy AML/KYC/KYB, centralizuje dane i przygotowuje firmę na kontrole regulatorów.
Chcesz zautomatyzować compliance z łatwością?
Zobacz, jak wygląda automatyczna weryfikacja kontrahentów w praktyce.
